Asbest, de eerste onhandige waarheid? Een geschiedenis van asbest en de bijbehorende gezondheidsrisico’s

Asbest, de eerste onhandige waarheid? Een geschiedenis van asbest en de bijbehorende gezondheidsrisico’s

Veel mensen zijn verrast om te horen, vooral in de context van ons moderne begrip van de toxiciteit en schadelijke eigenschappen, dat asbest een natuurlijk voorkomend en uiterst nuttig mineraal is en geen door mensen gemaakt materiaal. Maar wat nog verbazingwekkender is, is dat de giftigheid en de potentieel schadelijke aard van asbest duizenden jaren geleden is gerealiseerd!

Asbest is uit de grond gewonnen en wordt al meer dan 3000 jaar gebruikt! Net als in recentere tijden, hebben de oude beschavingen die het voor het eerst gebruikten het voor veel doeleinden gebruikt. De Grieken, Egyptenaren, Perzen en Romeinen gebruikten allemaal asbest voor verschillende doeleinden, waaronder kaarswieken, kleding, bouwmaterialen, isolatie en een warmte- en vlamvertragend middel. Vanwege deze laatste eigenschappen is het woord asbest zelf afgeleid van de Griekse term voor onuitwisbaar en de Grieken noemden het ook het wonder of het magische mineraal als erkenning van deze eigenschappen.

Het gebruik van asbest wordt door velen gezien als een moderne praktijk, maar duidelijk niet. Maar de manifestatie van ernstige gezondheidsproblemen als gevolg van het gebruik van asbest is toch een modern fenomeen? Nogmaals, het antwoord hierop moet helaas ontkennend worden gesteld. Dit komt omdat, terwijl de Ouden de enorme voordelen van asbest beseften, ze zich ook realiseerden dat de arbeiders (meestal slaven) die het asbestmineraal uit de grond ontgonnen en voorwerpen maakten die asbest bevatten, longziekten ontwikkelden. Een toenmalige Romeinse waarnemer riep zelfs op tot bescherming van werknemers tegen het inademen van asbestvezels door te voorzien in en gebruik te maken van een vorm van vroeg stofmasker.

In de middeleeuwen nam het gebruik van asbest af. Tijdens de Industriële Revolutie nam het gebruik van asbest enorm toe, meer dan ooit tevoren. Het werd nu voor een nog groter aantal toepassingen gebruikt, waaronder isolatie in het bijzonder voor pijpen en ketels, stoomlocomotieven, rem- en koppelingsbekledingen, branddeuren enz. Het gebruik was bijna eindeloos vanwege zijn “magische” eigenschappen. Miljoenen en miljoenen tonnen asbest werden gedurende vele jaren op deze en vele andere manieren gebruikt tot een afname in het gebruik ervan in de jaren zeventig als gevolg van toenemende druk om het niet te gebruiken vanwege de inmiddels alom bekende gezondheidsrisico’s. Tegen die tijd waren echter miljoenen arbeiders blootgesteld aan de schadelijke vezels. Naast de mijnwerkers en arbeiders die rechtstreeks in de asbestindustrie werkzaam waren, werden ook hun familie en bewoners die dicht bij de fabrieken woonden blootgesteld. Het is schokkend om te beseffen dat de arbeiders vaak naar huis terugkeerden na hun werk bedekt met asbeststof dat eruitzag als “sneeuwmannen” en hun, vaak zeer jonge, gezinnen eraan blootstelden. Dit heeft ertoe geleid dat familieleden dezelfde soorten vaak zeer ernstige asbestziekten hebben ontwikkeld als de arbeiders zelf.

Net als de Ouden voor hen begonnen de Victorianen de zeer gevaarlijke aard van asbestvezels en het gezondheidsrisico door asbestziekte te beseffen, of op zijn minst te herontdekken. In 1898 meldde het jaarverslag van de hoofdinspecteur van fabrieken en werkplaatsen aan de regering: ‘Van alle stoffige beroepen die in 1898 specifiek onder observatie vielen, vallen er drie op … vanwege hun gemakkelijk aantoonbare gevaar voor de gezondheid van werknemers, en vanwege vastgestelde gevallen van verwondingen aan bronchiën en longen die medisch zijn toegeschreven aan de tewerkstelling van de patiënten. Deze beroepen waren het spinnen en kaarden van asbest … De slechte effecten van asbeststof hebben ook mijn aandacht getrokken, een microscopisch onderzoek van dit minerale stof dat door HM Medical Inspector werd gemaakt, toonde duidelijk de scherpe glasachtige gekartelde aard van de deeltjes en waar ze mogen opstijgen en blijven hangen in de lucht van een kamer, in welke hoeveelheid dan ook, zijn de effecten schadelijk gebleken, zoals te verwachten was … De werknemer kan nog heel lang doorgaan voordat de symptomen optreden van het kwaad worden gemarkeerd. ‘ Er waren nog veel meer rapporten, onderzoeksdocumenten en wetswijzigingen die moesten worden gevolgd om de risico’s van asbestziekte voor de regering (en) en werkgevers onder de aandacht te brengen, maar ondanks deze groeiende hoeveelheid bewijsmateriaal duurde het bijna nog een eeuw voordat een absoluut verbod op het gebruik van te implementeren asbest! Ondertussen werden miljoenen arbeiders blootgesteld, wat de kiem vormde voor een gezondheidscrisis die nu door duizenden van deze arbeiders wordt gevoeld die daardoor asbestziekten hebben ontwikkeld. Deze ziekten omvatten maligne mesothelioom, asbestlongkanker, asbestose, pleurale verdikking en pleurale plaques.

Helaas is in diezelfde periode het gebruik van asbest zelfs tot de jaren zeventig toegenomen en ondanks de wijzigingen in de wetgeving ter bescherming van werknemers in werkelijkheid werd er door werkgevers weinig actie ondernomen, ondanks alle aanwijzingen voor de risico’s van asbestziekte. Wat nog betreurenswaardiger is, is dat uit het historische dossier blijkt dat werkgevers hun werknemers aan asbest bleven blootstellen, volledige kennis zouden hebben van de risico’s van asbestziekte en hebben samengespannen om deze informatie voor de werknemers zelf te verbergen, die in de overgrote meerderheid van de gevallen niet bewust van de risico’s of zich volledig bewust van de risico’s en hoe zij zich tegen die risico’s kunnen beschermen! Werkgevers hadden eenvoudige stappen kunnen nemen om de werknemers te willen hebben en hen enige bescherming te bieden in de vorm van gezichtsmaskers, ademhalingsapparatuur enz.

Helaas toont het historische record aan dat grote bedrijven en het nastreven van grote winsten de juiste waarschuwing en bescherming voor de arbeiders in de weg stonden. Om de prijs van deze grote winsten na te jagen, verborgen de asbestbedrijven de ongemakkelijke waarheid dat asbest een potentiële moordenaar is voor de meest kwetsbaren en die risico lopen. Dit is een hard feit dat lijders aan asbestziekte moeten slikken wanneer ze horen over deze doofpotaffaire. Het is de moeite waard eraan te denken dat er geen remedie is voor de asbestziekte die bekend staat als mesothelioom en dat patiënten mogelijk pas 9 tot 12 maanden te leven hebben na diagnose. Het is een dodelijke en erbarmelijke toestand.